สภาพการณ์ความสับสนอลหม่านที่เกิดขึ้นกับสังคมไทยนั้น เป็นเพราะผู้คนทั่วไปในสังคมขาดความรู้และความเข้าใจเกี่ยวกับประวัติศาสตร์ชาติไทยอย่างถูกต้อง จึงไม่มีจิตสำนึกทางประวัติศาสตร์ เมื่อไม่รู้ความเป็นมาของบ้านเมืองในอดีตจะมีความเข้าใจบ้านเมืองได้อย่างไร แม้ว่าปัจจุบันที่เป็นอยู่ก็มีผลสืบเนื่องมาจากอดีตก็ไม่มีความเข้าใจเช่นกัน ในขณะที่อนาคตของบ้านเมืองที่จะเกิดขึ้นนั้นก็เป็นผลที่สืบเนื่องมาจากปัจจุบัน หลักคิดที่ถูกต้องและไม่บกพร่องในจิตสํานึกของผู้คนทั่วไปในสังคมจะเป็นปัจจัยสำคัญในการนำพาชาติบ้านเมืองให้อยู่รอดปลอดภัย
การประชุมร่วมกับคณะกรรมการและคณะตัวแทนภาคประชาชนเพื่อการขับเคลื่อนการปฏิรูปการศึกษา เมื่อวันที่ 7 กุมภาพันธ์ 2564 พลเอกประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรีได้กล่าวถึงหนังสือ “ความรู้เรื่องเมืองไทย” เขียนโดย ดร.วิชิตวงศ์ ณ ป้อมเพชร และยังได้แนะนำให้คนไทยอ่านหนังสือเล่มนี้ เพราะมีคุณค่าและคุณประโยชน์ต่อการให้ความรู้และความเข้าใจได้อย่างถูกต้อง โดยได้กล่าวในที่ประชุมว่า “หนังสือ ความรู้เรื่องเมืองไทย ทำให้รู้จักประเทศไทย เข้าใจสังคมไทย และตระหนักในความเป็นไทยได้ดียิ่งขึ้น อีกทั้งยังช่วยให้รู้จักไทยในมุมที่ถูกต้องมากยิ่งขึ้นด้วย” และเมื่อวันที่ 9 กุมภาพันธ์ 2564 สำนักงานเลขาธิการนายกรัฐมนตรีได้นำหนังสือเล่มนี้จัดเข้าเป็นเอกสารประกอบการประชุมคณะรัฐมนตรี
ดร.วิชิตวงศ์ ณ ป้อมเพชร ผู้ซึ่งเป็นนักปราชญ์ราชบัณฑิตที่มีความรอบรู้ในศาสตร์หลายแขนง อาทิ เศรษฐศาสตร์ รัฐศาสตร์ ประวัติศาสตร์ สังคมวิทยา ฯลฯ ได้สร้างสรรค์ผลงานทรงคุณค่า ซึ่งมีการประมวลความรู้และประสบการณ์ที่มีมายาวนานเป็นเวลาค่อนศตวรรษ ทั้งจากการศึกษาค้นคว้าที่มีการพิจารณาไตร่ตรองอย่างเป็นเหตุเป็นผล จนตกผลึกทางความคิดอย่างชัดเจน รวมถึงการติดตามเฝ้ามองสภาวการณ์ความเป็นไปของบ้านเมืองในแต่ละช่วงเวลา อีกทั้งสังเกตดูถึงความเปลี่ยนแปลงของสังคมที่ไม่เคยหยุดนิ่ง
ดร.วิชิตวงศ์ ณ ป้อมเพชร ได้ถ่ายทอดเนื้อหาสาระที่เขียนในหนังสือเล่มนี้แบ่งออกเป็น ๒ ส่วน ส่วนที่ 1 คือ การนำเสนอองค์ความรู้เชิงกายภาพซึ่งเปรียบเสมือนฮาร์ดแวร์ (Hardware) ครอบคลุมถึงโครงสร้างของประเทศ การปกครองประเทศ ระเบียบแบบแผน ตลอดจนความเป็นไทย (Thainess) ส่วนที่ 2 คือ การนำเสนอความคิดเชิงวิเคราะห์ซึ่งเปรียบเสมือนซอฟต์แวร์(Software) ที่สะท้อนถึงแนวความคิด มุมมองและทัศนะที่มีต่อสังคมไทยในแง่มุมต่างๆ ด้วยจิตใจอันบริสุทธิ์ของผู้เขียนที่มีความคิดเป็นอิสระ มุ่งหวังให้คนไทยทุกหมู่เหล่ารู้จักและเข้าใจประเทศไทยดีขึ้น มีความภาคภูมิใจและรักเมืองไทยยิ่งขึ้น จะได้ร่วมกันสร้างสรรค์ประโยชน์ให้กับบ้านเมืองตามสถานภาพ บทบาทและหน้าที่ของแต่ละบุคคลอย่างเหมาะสม
หนังสือ “ความรู้เรื่องเมืองไทย” เป็นหนังสือที่มีคุณูปการต่อสังคมไทยในวงกว้าง โดยให้ความรู้และความเข้าใจเกี่ยวกับประเทศไทยอย่างละเอียดลึกซึ้ง เนื้อหาสาระของหนังสือเล่มนี้ ประกอบด้วย
บทที่ 1 เมืองไทยในความสับสน : ลักษณะและที่มา
บทที่ 2 ระบอบการปกครอง และระบบการเมือง
บทที่ 3 เศรษฐกิจไทย : ความเป็นจริงและภาพลวงตา
บทที่ 4 วิวัฒนาการสังคมไทย และการเปลี่ยนแปลงทางสังคม
บทที่ 5 ความเป็นไทย และ “ไทยสไตล์”
กระแสการตื่นตัวจากการรับรู้ข่าวสารจากสื่อมวลชนต่างๆ เกี่ยวกับหนังสือ “ความรู้เรื่องเมืองไทย” ทำให้มีผู้สนใจทั่วไป รวมถึงสถาบันการศึกษาและองค์กรต่างๆ ติดต่อหาข้อมูลหนังสือเล่มนี้ที่เว็บไซต์ www.nangsuedee.com และ www.หนังสือดี.com กันอย่างต่อเนื่อง ทราบว่าโครงการหนังสือดี บริษัทวศิระจำกัด กำลังดำเนินการจัดพิมพ์หนังสือเล่มนี้เป็นการจัดพิมพ์ขึ้นใหม่อีกครั้ง เนื่องจากหนังสือเล่มนี้เคยจัดพิมพ์มาก่อนเมื่อ 12 ปีที่แล้ว เพื่อตอบสนองต่อความสนใจของผู้รักการอ่าน อีกทั้งยังจะเป็นประโยชน์ต่อการสร้างความรู้และความเข้าใจที่ถูกต้องแก่คนในชาติ จะได้ช่วยกันรักษาประเทศไทยอันเป็นที่รักยิ่งของทุกคน ให้มีความเจริญมั่นคงเป็นปึกแผ่นและมีความเจริญก้าวหน้าทัดเทียมกับนานาอารยประเทศ
.......................................
คอลัมน์ : ว่ายทวนน้ำ
โดย “ทวีศักดิ์ อุ่นจิตติกุล”